Líf- og sjúkdómatryggingar

Teikning: Sjúkdómatrygging
Halldór Baldursson

Sjúkdómatrygging

Sjúkdómatrygging greiðir bætur ef þú greinist með alvarlegan sjúkdóm sem skilgreindur er í skilmálum tryggingarinnar.

 
Vátryggingarfjárhæð

Þú velur sjálfur upphæðina. Því hærri sem hún er, því hærra verður iðgjaldið. Aldur, heilsufar, fyrri sjúkdómar, fjölskyldusaga og reykingar hafa áhrif á iðgjald. Þessir þættir  geta líka leitt til takmarkana á tryggingavernd og jafnvel synjunar á tryggingu. Við ákveðnar aðstæður, t.d. barneignir eða fasteignakaup, má hækka trygginguna án nýrrar heilsufarsyfirlýsingar.

Gott er að kynna sér hvaða réttindi eru til staðar hjá vinnuveitanda eða verkalýðsfélagi og meta hvort þau nægja til að halda uppi heimilinu ef þú verður frá vinnu. Ef ekki, er rétt að skoða sjúkdómatryggingu og miða vátryggingarfjárhæðina við tekjur, skuldir og fjölskylduaðstæður. Þau sem eru sjálfstætt starfandi þurfa frekar að huga að tryggingum til að tryggja tekjur við óvinnufærni.

Bætur eru almennt greiddar innan tveggja vikna eftir að nauðsynleg gögn berast. Bæturnar eru skattfrjálsar.

Röng upplýsingagjöf getur leitt til skerðingar eða niðurfellingar bóta, jafnvel þó tryggingin hafi verið í gildi árum saman og iðgjöld alltaf greidd. Sama gildir ef þú vanrækir að upplýsa tryggingafélagið um eitthvað sem skiptir máli.

Tryggingafélagið ber sönnunarbyrðina fyrir því að upplýsingagjöf hafi verið vanrækt. Þegar krafa um bætur er send tryggingafélaginu skoðar það sjúkraskrár aftur í tímann til að meta hvort sagt hafi verið satt og rétt frá þegar tryggingin var tekin.

Dæmi: Maður sótti um sjúkdómatryggingu árið 2019 og greindist með MS sjúkdóminn árið 2022. Hann krafðist bóta, en tryggingafélagið hafnaði kröfunni því það taldi manninn hafa vanrækt upplýsingaskyldu sína. Félagið byggði á því að maðurinn hefði ekki upplýst um fyrri einkenni sem fram komu í sjúkraskrám meðal annars. skyntruflanir í hægri fæti árið 2018 og sjóntruflanir í æsku sem taldar voru tengjast sjóntaugabólgu. Maðurinn hélt því fram að hann hefði ekki talið þessi einkenni alvarleg eða varanleg og að engin eftirfylgni hefði verið hjá læknum vegna þeirra. Úrskurðarnefndin taldi að engin samtímagögn bentu til þess að maðurinn hefði mátt vita að um væri að ræða einkenni sem honum bæri að segja frá við töku tryggingarinnar. Tryggingafélagið hefði því ekki sýnt fram á verulega vanrækslu á upplýsingaskyldu og bar að greiða manninum bætur.

Úrskurðarnefnd í vátryggingamálum 114/2023

Líftrygging

Líftrygging greiðir bætur til aðstandenda ef þú fellur frá af völdum slyss eða sjúkdóms.

Vátryggingarfjárhæð: Þú velur tryggingarfjárhæð og því hærri sem hún er, því hærra verður iðgjaldið. Aldur og heilsufar, ættgengir sjúkdómar og fleira hafa líka áhrif á iðgjaldið. Algengt er að vátryggingarfjárhæð taki mið af skuldum heimilisins þannig að ekki þurfi að koma til sölu á eignum fjölskyldunnar þó sá sem er tryggður falli frá. 

Rétthafar: Þú velur þann sem á að fá bæturnar. Ef enginn er tilnefndur fær maki (í hjónabandi) bætur, annars lögbundnir erfingjar. Hægt er að tilnefna ákveðinn einstakling sem rétthafa og breyta því hvenær sem er.

Greiðslur: Bætur eru skattfrjálsar og greiddar beint til rétthafa, ekki til dánarbús.

Upplýsingaskylda: Við umsókn þarf að veita réttar upplýsingar um heilsufar, fjölskyldusögu, atvinnu og áhættusama frístundastarfsemi.

 
Aðrar heilsutryggingar

Hægt er að kaupa ýmsar aðrar heilsutryggingar, svo sem meðgöngu-, barna-, sjúkra- og slysatryggingar, starfsörorku-, lífeyris- og söfnunarlíftryggingar.

 
Mikilvægir frestir – sjúkdómatrygging

Tilkynningarfrestur: Tilkynna þarf um sjúkdóm innan 1 árs frá greiningu hans. Sé það ekki gert fellur réttur til bóta niður.

Málskotsfrestur: Ef félag hafnar kröfu eða lækkar bætur má skjóta málinu til úrskurðarnefndar í vátryggingamálum eða dómstóla. Það skal gert innan 1 árs frá tilkynningu félagsins. Þessir frestir eiga ekki við í líftryggingum.

Hér er dæmi um mál þar sem tilkynning til tryggingafélags barst of seint og átti neytandinn því ekki rétt á bótum.

Dæmi: Kona krafðist bóta úr sjúkdómatryggingu eftir að hafa greinst með illvígt brjóstakrabbamein í mars 2016. Tryggingafélagið hafnaði bótaskyldu á þeirri forsendu að tilkynning hafi borist of seint, eða 27. júní 2017, eftir að rúmlega eitt ár var liðið frá greiningu sjúkdómsins. Konan hélt því fram að fresturinn ætti ekki að hefjast fyrr en við lok meðferðar í maí 2017. Úrskurðarnefnd tók ekki undir það og taldi að réttur til bóta hefði stofnast við staðfesta greiningu sjúkdómsins 11. mars 2016, en ekki við lok meðferðar. Þar með var tilkynningarfrestur liðinn þegar krafa konunnar barst.

Úrskurðarnefnd í vátryggingamálum 250/2018

Takk fyrir áhugann!

 Þetta vefsvæði er kostað af árgjöldum félaga í Neytendasamtökunum.

Ef þú ert ekki þegar í samtökunum biðjum við þig að íhuga að ganga í þau. Árgjaldið er 7.900 kr.